Opracowanie programu opieki nad zabytkami jest zadaniem własnym samorządu terytorialnego i wynika z art. 87 ust. 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 roku o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Podstawą do sporządzania programów opieki nad zabytkami jest gminna ewidencja zabytków.

W ramach realizacji tego zadania „wójt (burmistrz, prezydent miasta) prowadzi gminną ewidencję zabytków w formie zbioru kart adresowych zabytków nieruchomych z terenu gminy, objętych wojewódzką ewidencją zabytków”. 5 czerwca 2010 r. weszła w życie nowelizacja z dnia 18 marca 2010 r., która wzmocniła charakter prawny gminnej ewidencji zabytków do poziomu źródła prawa miejscowego dla miejscowych planów zagospodarowania i decyzji administracyjnych. Gminna ewidencja zabytków stanowi najlepszy sposób zweryfikowania lokalizacji obiektów wpisanych do rejestru zabytków i obiektów objętych wojewódzką ewidencją zabytków, a także określenia ich rzeczywistej liczby oraz stanu zachowania.

Rozwiązanie IPzabytki to połączenie usługi wykonania inwentaryzacji zabytków z odpowiednim przetworzeniem i przeniesieniem danych do systemu opartego na rozwiązaniach GIS.

Wspomniana inwentaryzacja wiąże się z przeprowadzeniem wizyty terenowej, podczas której wykonywana jest dokumentacja fotograficzna wszystkich istniejących obiektów oraz pozyskiwane są dotyczące ich dane. Zakończeniem prac terenowych wykonywanych przez naszą firmę jest raport podsumowujący wyniki inwentaryzacji, który przekazujemy Zamawiającemu.

Następnie sporządzane są karty adresowe zabytków nieruchomych wpisanych do wojewódzkiego rejestru zabytków oraz wytypowanych przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta). Opracowane przez nas karty adresowe zabytków obejmują m.in. określenie lokalizacji obiektu, jego obecnej funkcji, okresu pochodzenia zabytku (na podstawie dostępnych materiałów źródłowych), stanu zachowania zabytku, aktualnej fotografii zabytku. Na życzenie Zamawiającego karty adresowe zabytków wzbogacane są o dane dotyczące numeru działki ewidencyjnej, na której położony jest obiekt, oraz o typ własności obiektu zabytkowego.

Uzgodniony z konserwatorem wojewódzkim program opieki nad zabytkami ma na celu wdrożenie procesu ochrony zabytków do aktualnych zadań gminy, a także wykreowanie nowych możliwości eksponowania zabytków oraz walorów krajobrazu kulturowego gminy poprzez podjęcie działań zwiększających atrakcyjność zabytków, m.in. dla potrzeb rozwoju turystyki, planowania przestrzennego, itp. Działania te wpisują się w obowiązki wynikające z art. 7 ust 1 pkt 9 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym dotyczące zaspokajania zbiorowych potrzeb wspólnoty samorządowej, w szczególności spraw ładu przestrzennego, kultury, ochrony zabytków i opieki nad zabytkami.

Oferujemy Państwu opracowanie dokumentu, który pozwoli zaplanować działania w najbardziej efektywny sposób i będzie stanowił wsparcie w poszukiwaniu dodatkowych źródeł finansowania. Zebrany podczas jego opracowywania materiał pozwala wykorzystać go również w promocji gminy, stanowiąc cenny wkład do przygotowywanych przewodników i stron WWW.

Kolejnym etapem we wdrażaniu oferowanego rozwiązania jest przetworzenie zebranych uprzednio materiałów i zasilenie bazy danych systemu. Prace polegają na umiejscowieniu zabytków na cyfrowej mapie oraz uzupełnieniu o dane opisowe, zdjęcia i wszelkie dodatkowe materiały. Zasilony w dane system pozwala wtedy m. in. na:

  • błyskawiczny dostęp do informacji o danych zabytkach dzięki wygodnej funkcji wyszukiwania obiektów
  • aktualizację ewidencji zabytków zgodnie z Rozporządzeniem
  • możliwość szybkiego generowania raportów i zestawień dotyczących zabytków, np. ze względu na typ, lokalizację itd.
  • atrakcyjną promocję gminnych zabytków poprzez publikację odpowiedniej warstwy na portalu mapowym

Rozwiązanie IPzabytki polecamy także gminom, które posiadają już gminną ewidencję zabytków ale chciałyby skorzystać z dodatkowych funkcjonalności płynących z wykorzystania systemu IPzabytki.